Кенеттен болған өлім

Семей мемлекеттік медициналық университеті

 

СӨЖ

Тақырыбы: Кенеттен болған өлім.

 

 

 

 

Орындаған: Суюндинов А.С

302-топ ЖМФ

Тексерген: Даутов Д.Г

 

Семей 2009

Жоспар:

• Кіріспе бөлім

0. Кенеттен болған өлім туралы түсінік

• Негізгі бөлім

0. Кенеттен болған өлімнің патоморфологиялық өзгерістері

1. Қауырт аритмиялық өлім
2. Кенеттен болған өлімнің эпидемиологиясы
3. Кардиогенді шок.

• Қорытынды бөлім

          Кенеттен болған өлім жүрек-қантамыр ауруларының ішінде ерекше орын Кенеттен өлген адамдардың көпшілігінде жүректің ишемиялық ауруы (ЖИА), яғни, коронарлы артериядағы атеросклероз. Сондықтан да кенеттен болған өлім атеросклероздың профилактикасымен бірге қарастырылуы керек. Бірақ, коронарлы артериядағы өзгерістер ұқсас болғанмен, миокард инфарктысының, стенокардияның және ЖИА әсерінен кенеттен болған өлімнің дамуының өзіндік ерекшеліктері бар. Кенеттен болған өлім аурудың бірінші және соңғы көрінісі болуы мүмкін. Көптеген аурулар, соның ішінде кенеттен болған өлім жүректің туа біткен ақауларына да байланысты болуы мүмкін.

• “Кенеттен болған өлім” термині әдебиеттрде 250 жылдай қолданылады, бірақ қазіргі кездің өзінде нақты анықтамасы жоқ. Кенеттен болған өлім ретінде қас-қағым болған өлім, немесе бірнеше минут, 1 сағаттан 6 сағат аралығында болған өлім, әйгеленімдердің пайда болғаннан кейін 24 сағат ішіндегі өлім жатады. Бұл топқа кардиогенді шок, өкпе ісігі, жүректің үзілуінен болған өлім де кіреді. 1964 жылы БДҰ-ның мамандарының көмегімен кенеттен болған өлімге нақты анықтама берілген, ол кезде науқас қалыпты жағдайда, бірақ өлім кенеттен 6 сағаттың ішінде пайда болса, ол кенеттен болған өлім болып саналды. Бірнеше жыл өткеннен кейін, жедел әйгеленімдер пайда болғаннан кейін 24 сағаттың ішінде пайда болған өлімді кенеттен болған өлім деп есептеді.

          «Аяқ астынан болатын өлім» термині әдебиеттерде 250 жыл қолданылып келеді, бірақ бүгінге дейін нақты анықтамасы жоқ. Аяқ астынан болатын өлім деп бірден болған  немесе бірнеше минуттар ішінде болған өлімді айтады. Кейде тұрақты симптомдар пайда болған сәттен кейінгі 1-6 сағат ішіндегі өлімді де айтуға болады. Бұл анықтама қарапайым нұсқасы болып табылады.

• Аяқ астынан болған өлім критерийлері:
• Кордиогенді шок
• Өкпенің ісінуі
• Жүректің жарылуы.
• 1964 жылы ДДҰ-ның бір топ мамандары бұл құбылысқа нақты анықтама берді:  науқас немесе сау адамның қанағаттанарлық жағдайда 6 сағат ішіндегі қандай да бір зорлықсыз болған өлімін атады.

Кенеттен болған өлімнің патоморфологиялық өзгерістері.

 

Стеноздық зақымдалу критерийіне тамыр өзегінің 50% және одан көп бөлігі бітелуі жатады.

• Көбінде стеноздар сол жақ коронарлы артерияның алдыңғы тармағында, сирек оң жақ коронарлы артерияда кездеседі. Сол жақ артерия өрімінің және коронарлы артерияның өзегінің атеросклеротикалық стенозынан басқа да себептер кенеттен болған өлімге әкеледі. Робертс және Буя Л.М. анықтауы бойынша, атеросклеротикалық үрдіс экстрамуральді тамырларда ғана кездеседі деген. Эндокардтан перпендикулярлы кететін артерияларда атеросклеротикалық өзгерістер болатынын олар анықтамаған. Кенеттен болған өлім кезіндегі коронарлы артерияның негізгі тармақтарында  атеросклеротикалық өзгерістердің болмауы 

    мүмкін. Басқа электрофизиологиялық 

    бұзылыстар соңында қарыншалар 

    фибрилляциясына әкеледі. Жүрек ритмінің 

    бұзылуы, ишемия кезінде кіші тамырлардың 

    эмболдануы ұсақ тромбтардың пайда болуына 

    әкеледі. Ол кенеттен болған өлімнің бірден бір

    себебі.

• Коронарлы артерияда жаңа тромбоздың болмауынан, кенеттен болған өлімнің басқа себебін іздеу керек. Осыған байланысты бірнеше гипотезалар айтылған:
• Біреуінің айтуынша, мүмкін болатын себеп жедел миокард ишемиясы. Физикалық, психоэмоциональді және т.б (алкоголь қолдану) жүктемелер кезіндегі миокардтың оттегіге қажеттілігінің төмендеуінен катехоламиндердің қанға көп мөлшерде бөлінуі тарылған артерия өзегінен коронарлы қан ағу жылдамдатады.Ол миокард ишемиясына әкелуі мүмкін.

• Екінші гипотеза тыныштық жағдайда немесе ұйқы кезінде артериалық қысымның төмендеуіне байланысты корнарлы қан ағу төмендейді. Коронарлы артерияның спазмы оттегімен қамтамасыз етудің сәйкессіздігі кезінде дамиды.

• Жүргізілген зерттеу жұмыстарынан келесі мәліметтер алынды:
• Кенеттен болған өлімнің 75%-ында ұзақтығы әртүрлі ауру сезімдері туындаған.
• Тек 11,7%  жағдайда науқас есінен айырылғанға дейін жанындағыларға ешқандай шағым айтпаған.

• Кенеттен болған өлімнің өлім алдындағы күрделі дифференцирленген шағымдар (өзіндік сана-сезімінің, жүрек соғысының күрт төмендеуі) аз мөлшерді құрайды (шамамен 5,8%).
• 6% жағдайда қаннан алкоголь табылған. Осы екі жағдайда летальді кезең тыныштық және ұйқы кезіндегіге қарағанда жиі кездеседі.

Кенеттен болған аритмиялық өлім.

• Морфологиялық белгілеріне байланысты, кенеттен болған өлімде сәйкес емес өзгерістер анықталмаған, кенет қанайналым тоқтаған кездегі реанимациялық шаралар қайта қалыпты күйге алып келуі мүмкін. Кардиологиялық найқастарда кенеттен болған өлімнің алдын алу жолдары зерттелуде.

• Кенеттен өлген адамдарды морфологиялық зерттеген кезде, жиі кездесетін этиологиялық факторларына ЖИА, сонымен қатар коронарлы артериядағы атеросклеротикалық өзгерістер және миокардтағы өзгерістер кенеттен болған өлімнің бірден-бір қауіп – қатер факторы екені анықталды. Кенеттен өлген адамдардың көпшілігінде миокардтың жедел ишемиялық өзгерістері анықталды. Кенеттен болған аритмиялық өлімге ревматизмдік және туа біткен жүрек ақаулары, постмиокардиялық кардиосклероз, обструктивті және дилятациялық кардиомиопатиялар, миокардтың алкогольді дистрофиясы, сонымен қатар қарыншалардың қайта қозу синдромы және Q-T интервалының ұзаруы, митральді клапан пролапсы және т.б әкеледі.

• Кенеттен болған аритмиялық өлімнің жүрек патологиясына байланысты емес кездері де кездесті.
• ЭКГ кезіндегі тексеру кезінде кенеттен болған қанайналымның тоқтауы 90 % жағдайда пароксизмальді қарыншалар тахикардиясы қарыншалар дірілдеуіне әкелетін бар қарыншалар фибрилляциясы кездесті. Кейде фибрилляцияға әкелетін қарыншалық тахикардия ЭКГ-да екіжаққа бағытталған веретентәрізді («пируэт») форма береді. Көпшілік жағдайда фибрилляция алдында қарыншалық экстрасистола кездеседі, әсіресе ерте жиілігі қалыпты емес жиырылудан кейін. Қарыншалар фибрилляциясы жедел қарыншаішілік өткізгіштігінің бұзылысынан дамиды. Сонымен қатар ЭКГ-да QRS комплексінің прогрессирленген кеңеюі, одан кейін қарыншалар фибрилляциясы пайда болады. Бұл көрініс қарыншаішілік өткізгіштігін ақырындататын антиаритмиялық шаралар қолданғанда дамуы мүмкін.

 

 

 

 

  

Қауіп-қатер тобы.

 

 

   

     ЖИА

 

 

 

Гиподинамия

 

 

 Шылым                     шегу

 

 

 

Гиперхолестеринемия

 

Артериалді гипертензия

 

 

 

 

Клиникалық сипаты  

анық көрінетін 

қауіп-қатер тобы.

 

Аритмия 

 

 

Постинфактты көлемді 

ошақты кардиосклероз

 

 

Прогресирлеуші 

стенокардия

 

Жедел 

миокард инфаркті

Кардиогенді шок.

 

• Жүрек функциясының нашарлауынан дамитын, орталық гемодинамика және микроциркуляция бұзылысы, су-электролит және қышқылдық-сілтілік балансының патологиясы, жасушалық метобализм реттеуші нейрогумаралбды және жүйкелі-рефлекторлы механизмдердің бұзылысымен сипатталатын синдром.

• Кенеттен болған аритмиялық өлімнің себебі болып қарыншалар асистолиясы табылады. Авторлардың айтуы бойынша, 5-20 процент жағдайда қарыншалар асистолиясы кездеседі. Қарыншалар асистолиясы атриовентрикулярлы блокада немесе синусоидты түйіннің нашарлығынан дамуы мүмкін. Жүректің асистолиясының дамуына синусоидты түйіннің функциясының және атриовентрикулярлы өткізгіштікті тежейтін эктопиялық аритмия себеп болады. Кейде асистолия біріншілік экстрасистола немесе экстрасистолалардан кейін дамуы мүмкін, осы кезде суправентрикулярлы пароксизм немесе қарыншалық тахикардия, жүрекшенің жыпылықтауы байқалады.

Жүрек тоқтағанда болатын клиникалық белгілер.

 

1. Естен тану.

2. Ірі артерияларда пульс жоғалуы. (ұйқы, сан артериялары)

3. Жүрек тонустарының жоғалуы.

4. Тыныстың тоқтауы немесе агональды типтегі тыныстың пайда болуы.

5. көз қарашығының кеңеюі.

6. Тері жабындылары түсінің өзгеруі. (сұр, көкшіл)

Кенеттен болған өлімнің эпидемиологиясы.

      Соңғы 15-20 жылдың ішінде жүрек – қантамырлық аурулардың көрсеткіші кейбір елдерде төмендеген немесе қалыпты, кейбір елдерде өсуде.

• Өлімділіктің статистикасы бойынша кенеттен болған өлімнің факторлары толық зерттелмеген. 1970-85 жылдары АҚШ-та әр жыл сайын 65-70 секунд ішінде бір адам кенеттен жүрек тоқтауынан өліп отырған. 

Алғашқы көмек.

 

• Семсер тәрізді өсіндіні екі саусақпен басу.
• Семсер тәрізді өсіндіні басып тұрған саусақтарының жоғары жағынан жұдырықпен соғу.
• Соққыдан соң ұйқы артериясынан пульсті тексеру. 
• Есте сақта: бұл қарапайым манипуьляцияны тек « ГОША» немесе ( ГЛАША» деп аталатын арнайы тренажорларда ғана орындау.
• Соққы жасамас бұрын міндетті түрде ұйқы артериясынан пульсті тексеру,пульс жоқ болу керек.
• Жүрек тоқтаған соң алғашқы 1 минутта жасалса науқасты өмірге қайтару мүмкіндігі 50 %.

Жүрек- өкпелік реанимация кезінде жасалатын негізгі әрекеттер:

А. тыныс жолдарының өтімділігін тексеру.

Б. жедел ЖӨВ бастау.

В. Пульсті тексеру.

Г. Егер пульс жоқ болса, жедел жүректің жабық массажын жасау, 1 минутта кеуде клеткасына 60 рет басу, әр 5 рет басқан соң 1 рет өкпеге жаснды тыныс жасау.

Қолданылған әдебиеттер:

 

Интернет иатериалдары:

www.Google.ru

www.yandex.ru

www.postcard.ru

 

Назарларыңызға

 

рахмет!!!