Қабынып тітіркендірілген ішек синдромы

С.Ж.Асфендияров атындағы Қазақ Ұлттық Медицина Университеті  
 
Ішкі аурулар пропедевтикасы

 

Қабылдаған: Умарова С.У 

Орындаған: Тастанқұлов Қ 

                        Тобы: 07-009 гр

    Факультет:Жалпы  медицина

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромы.

Жоспар:

 

1. Қабынып тітіркендірілген ішек синромының сипаттамасы
2. Қабынып тітіркендірілген ішек синромының критерилері
3. Эпидемиологиясы
4. Симптомдары
5. Диагностикасы
6. Зерттеу әдістері

 

 

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромы– бұл ішектің функциональды бұзылысы,  абдоминалды ауру сезімі синдромымен немесе дефекацияның бұзылысымен, метеоризмом көрінеді.

Әдебиеттерде бұл дерттің ескірген синонимді терминдері де кездеседі:

• Ішек  дисбактериозы;
• Функциональды колопатия;
• Қабынып тітіркендірілген жуан ішек синдромы;
• Спастикалық жуан ішек;
• Шырышты колит;
• Созылмалы спастикалық колит.

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромы биопсихосоциальды бұзылыс болып саналады,  2-ші негізгі факторы болып  2-ші патологиялық  механизм : психосоциальды әсер ету және сенсорлық-моторлық дисфункция, яғни висцеральды сезімталдықтың және ішектің активті қозғалысының бұзылыстары. Үшінші фактор – ішектің инфекциялық дертінің нәтижесінде нейромунды қабынулар .

Диагностикалық  критерииі

Мэннингтің критериі  (1978 г) – «қабынып тітіркендірілген ішек синдромының» диагнозының  анықталуының негізін атқаруы мүмкін:

 

•    Іштің төменгі бөлігінде ауру сезімі, дефекациядан соң өтеді;
•    Ауру сезімі басталысымен нәжістің жинала бастауы;
•    Ауру сезімі басталысымен сұйық нәжістің пайда болуы;
•    Көзге көрінетін іштің кебуі;
•    Шырыштың нәжіспен бірге бөлінуі;

 

 

«Римские критерии» (1988, 1999 жж.)

Келесі сииптомдар 3 ай ішінде қайталанып отырады немесе үнемі сақталады :

1. Іш аймағында ауру сезімі және дискомфорт;
1. дефекациядан соң жеңілдеу
2. нәжістің жиілігінің өзгерісіне байланысты
3. нәжістің консистенциясының өзгерісіне байланысты

•   Екі және одан да көп мына сипмтомдардан, бұлар барлық уақыттың ¼ мазалайды, бұл кезде науқас кейбір шағымдарды сезінеді :
1. нәжістің жиілігінің өзгерісіне байланысты
2. нәжістің консистенциясының өзгеуі (“қой нәжісі”, тығыз, формасыз немесе сулы)
3. дефекация актысының өзгеруі изменение акта дефекации (қиынырақ императивные позывы, ішектің жайсыздығы)
4. Шырыш бөлінуі
5. іш кебуі, іш толу сезімінің болуы,, іш құрылдауы..

«Үрей» симптомдары:

•    Нәжіске байланыссыз немесе дефекациядан соң көтерілуге байланыссыз іш аймағындағы ауру сезімінің тұрақты болуы.
•    Түнгі ұйқыны бұзатын ауру сезімдері, іш өтулер немесе басқа симптомдар.
•    Дене массасының жоғалуы.
•    50 жастан жоғарыларда бірінші симптомның көрінуі.
•    Жақын туыстарда ішектің онкологиялық аурулары.
•    Дене температурасының 37,4°С және жоғары.
•    Қалқанша безінің, көкбауырдың, бауырдың үлкеюі.
•    Анемия.
•    Лейкоцитоз.
•    ЭТЖ жоғарылауы .
•    Нәжісте қан.
•    Қанның биохимиялық анализінің жоқтығы.

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромының  кездесу жиілігі көп мемлекеттерде  орта есеппен 20%, көбінесе 9 –дан  48%.  Бұл дерттің кездесу жиілігінің көптігі науқастардың дәрігердің көмегіне жүгінбеу салдарынан. Дамыған  мемлекеттердің Европа , Америка, Жапония, Қытайда осы дерттермен ауыратын науқастардың дәрігерге жүгінуі және осы дерттің кездесу жиілігі  30% құрайды. Ал мына мемлекеттерде Таиландда - 5%, ал  Иранда–3,4%.

Бұл дертпен ауру жыл бойына шаққанда 1%. Көбіне бұл дерт еңбекке қабілеті бар жас шамасында – 30–40 жас.

Науқастар арасында, яяғни ерлер мен әйелдер арасындағы ара қатынас 1:1-ден 2:1-ге дейін құрайды. .

 

Эпидемиология

Классификация

F.Weber и R.McCallum  1992 жылы  клиникалық классфикацияны ұсынды, осыған орай осы дерттің 3 негізгі вариантарын белгілейді:

1) Іш аймағындағы ауру сезімімен және  метеоризм;

2) Диареямен өтетін түрі;

3) Іш қатумен өтетін түрі.

 

Течение	Легкое	Умеренно тяжелое	Тяжелое
Обращение	Участковый терапевт	Врач-гастроэнтеролог поликлиники	Врач-гастро- энтеролог стационара
Постоянство симптомов	0	+	+++
Нарушение функции кишечника	+++	++	+
Психосоциальные расстройства	0	+	+++
Связь со стрессом	+++	+	+
Частота обращений к врачу	+	++	+++

 

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромы ның ауыр түрінің классификациясы  (Drossman, 1999 г.)

Жұмсақ миоциттің жиырылу механизмі

 

Негізгі Іште ауру сезімі; Диарея; Іш қату; Метеоризм; Шырыш бөліну;	Ассоцияланған симптомдар Ауру сезім, дефекация акттан кейін жеңілдеу; Ауру сезімінің приступы нәтижесінже нәжістің; Ауру сезімінің приступы нәтижесінде нәжістің сұйылуы.
Басқа симптомдар:
Асқазан-ішектік Қыжылдау; Диспепсия; Жүрек айну; Тез тою сезімі; Кекіру.	Ішектен тыс Несептің бұзылуы; Дизурия, никтурия; Дисменорея; Шаршағыштық; Бас ауру; Арқада ауру сезімі.

 

Қабынып тітіркендірілген ішек синдромының сипмтомдары

Міндетті лабораторлық зерттеулер

Однократно:

• Жалпы қан анализі,
• Жалпы несеп анализі,
• кoпpoгpaмма,
• дисбактериозға нәжіс ,
• Бактериологиялық нәжіс анализі,
• Жасырын қанға нәжіс анализі,
• Жалпы қандағы билирубин к, АсАТ, АлАТ, ЩФ, ГГТП,
• Қан плазмасындағы иммуноглобулиндерді зерттеу,
• Қалқанша без гормондарын зерттеу,

Міндетті аспаптық зерттеулер

 

 

• Ректороманоскопия.
• Ирригоскопия.
• Эзофагогастродуоденоскопия он екі елі ішектің дистальді бөлігінің шырышты қабығының биопсиясымен бірге.
• Рентгенологиялық асқазан және жіңішке ішекті зерттеу.
• Колонофиброскопия ретроградты илеоскопиямен бірге және жуан ішектің шырышты қабығының биопсиясы.
• УЗИ, құрсақ бөлімінің және ішектің.
• Асқазандық рН-метрия.
• Допплерография
• Сфинктероманометрия (қабынып тітіркендірілген ішек синдромының іш қатуы кезінде).
• Электромиография
• Электроколография.
• Энтерография.

Дифференциальды диагноз

 

Қолданылған әдебиеттер:

 

• Баранская Е.К. Синдром раздраженного кишечника: диагностика и лечение // Consilium medicum, 2002. Т. 4. № 9. (http://www.consilium-medicum.com/media/consilium/index.shtml)
• Иванов С.В. Синдром раздраженной толстой кишки //Психиатрия и психофармакотерапия, 2000. Т.2. № 2. (http://www.consilium-medicum.com/media/psycho/index.shtml)
• Избранные лекции по гастроэнтерологии //под ред. Ивашкина В.Т., Шептулина А.А.Москва, «Медпресс», 2001. С. 54-82.
• Крумс Л.М. Хроническая диарея: патогенез и лечение//Consilium medicum, 2002. Т. 4. № 7. (http://www.consilium-medicum.com/media/consilium/index.shtml
• Парфёнов А.И. Синдром раздраженного кишечника: стандарты диагностики и лечения //Consilium medicum, 2002. Т. 4. № 7. (http://www.consilium-medicum.com/media/consilium/index.shtml)
• Румянцев В.Г. Запоры: тактика ведения пациента в поликлинике //Consilium medicum, 2002. Т. 4. № 1. (http://www.consilium-medicum.com/media/consilium/index.shtml)
• Функционалные расстройства желудочно-кишечного тракта и синдром раздраженной кишки (http://agat.aorta.ru)
• Шептулин А.А. Диагностика и лечение нарушений моторики желудочно-кишечного тракта //Русский медицинский журнал, 1997. Т.5. № 22. (http://rmj.ru/main.htm/rmj/t5/n22/3.htm)
• Шептулин А.А. Синдром раздраженного кишечника //Русский медицинский журнал, 1997. Т.5. № 22. (http://rmj.ru/main.htm/rmj/t5/n22/7.htm)
• Irritable bowel syndrome. A Technical Review for Practice Guideline Development. Gastroenterology 1997; 112:2120-2137